เข้า UEFI บน Windows 10 อย่างไร? ทำได้โดยไม่ต้องกดปุ่มตอนเปิดเครื่อง
การเข้า UEFI บน Windows 10 สามารถทำได้โดยเปิด Settings ไปที่ Update & Security เลือก Recovery แล้วกด Restart now ในส่วน Advanced startup จากนั้นเลือก Troubleshoot, Advanced options และ UEFI Firmware Settings เครื่องจะรีสตาร์ตเข้าสู่หน้า UEFI โดยอัตโนมัติ
วิธีนี้เหมาะกับคอมพิวเตอร์ที่เปิดเครื่องเร็วมาก กดปุ่ม F2 หรือ Delete ไม่ทัน รวมถึงผู้ที่ไม่ทราบว่าคอมพิวเตอร์ของตนใช้ปุ่มใดสำหรับเข้า BIOS
UEFI คืออะไร ต่างจาก BIOS อย่างไร
UEFI ย่อมาจาก Unified Extensible Firmware Interface เป็นระบบที่ทำงานก่อน Windows มีหน้าที่เริ่มต้นฮาร์ดแวร์ ตรวจสอบอุปกรณ์ และส่งต่อการทำงานให้ระบบปฏิบัติการ
UEFI เป็นระบบรุ่นใหม่ที่ถูกนำมาใช้แทน BIOS แบบเดิม โดยมีความสามารถสำคัญ เช่น
- รองรับ Secure Boot
- รองรับ TPM
- รองรับฮาร์ดดิสก์และ SSD ขนาดใหญ่
- รองรับพาร์ทิชันแบบ GPT
- เปิดเครื่องและบูต Windows ได้รวดเร็วขึ้น
- มีหน้าตั้งค่าที่ใช้งานง่ายกว่า BIOS บางรุ่น
- สามารถควบคุมด้วยเมาส์ได้ในบางเมนบอร์ด
แม้ UEFI และ BIOS จะไม่ใช่ระบบเดียวกันทั้งหมด แต่ผู้ใช้งานทั่วไปมักเรียกหน้าตั้งค่า UEFI ว่า BIOS
วิธีเข้า UEFI ผ่าน Settings บน Windows 10
นี่เป็นวิธีที่ง่ายที่สุด เพราะไม่ต้องคาดเดาว่าต้องกด F2, Delete, F10 หรือปุ่มใดในระหว่างเปิดเครื่อง
ขั้นตอนเข้า UEFI Firmware Settings
- บันทึกงานและปิดโปรแกรมที่กำลังใช้งาน
- เปิดเมนู Start
- คลิก Settings
- เลือก Update & Security
- เลือก Recovery จากเมนูด้านซ้าย
- มองหาหัวข้อ Advanced startup
- คลิก Restart now
- รอให้เครื่องเข้าสู่หน้าจอ Choose an option
- เลือก Troubleshoot
- เลือก Advanced options
- เลือก UEFI Firmware Settings
- คลิก Restart
หลังจากนั้นคอมพิวเตอร์จะรีสตาร์ตและเปิดหน้าตั้งค่า UEFI โดยอัตโนมัติ โดยไม่ต้องกดปุ่มใดระหว่างเปิดเครื่อง
ตำแหน่งและหน้าตาของเมนู UEFI อาจแตกต่างกันตามยี่ห้อของโน้ตบุ๊กหรือเมนบอร์ด
วิธีเข้า UEFI ด้วย Shift และ Restart
หากไม่ต้องการเปิด Settings สามารถเข้าสู่ Advanced startup ผ่านเมนู Power ได้โดยตรง
ขั้นตอนดำเนินการ
- เปิดเมนู Start
- คลิกปุ่ม Power
- กดปุ่ม Shift บนคีย์บอร์ดค้างไว้
- ขณะที่กด Shift ให้คลิก Restart
- ปล่อยปุ่ม Shift เมื่อหน้าจอเริ่มเปลี่ยน
- เลือก Troubleshoot
- เลือก Advanced options
- เลือก UEFI Firmware Settings
- คลิก Restart
วิธีนี้สามารถใช้จากหน้าลงชื่อเข้า Windows 10 ได้เช่นกัน เหมาะสำหรับกรณีที่ยังไม่ได้เข้าสู่หน้า Desktop หรือลงชื่อเข้าใช้บัญชีไม่ได้
วิธีเข้า UEFI จากหน้าลงชื่อเข้า Windows 10
หาก Windows เปิดถึงหน้ากรอกรหัสผ่าน แต่ไม่สามารถเข้าสู่ระบบได้ ยังสามารถเปิด UEFI ได้โดยไม่ต้องเข้าสู่ Desktop
- คลิกปุ่ม Power บริเวณมุมขวาล่าง
- กด Shift ค้างไว้
- คลิก Restart
- รอให้หน้า Choose an option ปรากฏ
- เลือก Troubleshoot
- เลือก Advanced options
- เลือก UEFI Firmware Settings
- กด Restart
หากไม่มีรายการ UEFI Firmware Settings อาจหมายความว่าเครื่องใช้ Legacy BIOS หรือ Windows ถูกติดตั้งในโหมด Legacy
วิธีใช้คำสั่งให้ Windows 10 เข้า UEFI
Windows 10 มีคำสั่งสำหรับกำหนดให้การรีสตาร์ตครั้งถัดไปเข้าสู่หน้าเฟิร์มแวร์โดยตรง
เข้า UEFI ด้วย Command Prompt
- บันทึกงานทั้งหมด
- คลิกขวาที่ปุ่ม Start
- เปิด Command Prompt หรือ Windows PowerShell แบบผู้ดูแลระบบ
- พิมพ์คำสั่งต่อไปนี้
shutdown /r /fw /t 0
- กด Enter
ความหมายของคำสั่งประกอบด้วย
- shutdown คือคำสั่งจัดการการปิดหรือรีสตาร์ตเครื่อง
- /r คือการสั่งรีสตาร์ต
- /fw คือการเข้าสู่หน้าเฟิร์มแวร์
- /t 0 คือการทำงานทันทีโดยไม่รอนับเวลา
หากเครื่องรองรับ UEFI คอมพิวเตอร์จะรีสตาร์ตเข้าสู่หน้าตั้งค่าเฟิร์มแวร์ แต่หากคำสั่งไม่ทำงาน ให้ใช้ Advanced startup แทน
เปิด Advanced startup ด้วยคำสั่ง
หากคำสั่งเข้าสู่เฟิร์มแวร์โดยตรงไม่ทำงาน สามารถเปิดหน้าตัวเลือกขั้นสูงด้วยคำสั่งนี้
shutdown /r /o /t 0
เมื่อเครื่องรีสตาร์ต ให้เลือก Troubleshoot, Advanced options และ UEFI Firmware Settings ตามลำดับ
ไม่มี UEFI Firmware Settings เกิดจากอะไร
ผู้ใช้บางรายอาจเข้า Advanced options ได้ แต่ไม่พบเมนู UEFI Firmware Settings สาเหตุสำคัญมีดังนี้
- คอมพิวเตอร์ใช้ Legacy BIOS
- Windows 10 ถูกติดตั้งในโหมด Legacy
- เมนบอร์ดรุ่นเก่าไม่รองรับ UEFI
- เฟิร์มแวร์ไม่อนุญาตให้ Windows เรียกหน้า UEFI
- ระบบตรวจไม่พบเฟิร์มแวร์ UEFI
- การตั้งค่าการบูตไม่ตรงกับรูปแบบที่ Windows ใช้
- Windows ถูกติดตั้งบนพาร์ทิชันแบบ MBR ในโหมด Legacy
การไม่มีเมนู UEFI Firmware Settings ไม่ได้หมายความว่า Windows เสียเสมอไป จึงควรตรวจสอบ BIOS Mode ก่อนเปลี่ยนการตั้งค่าอื่น
วิธีตรวจสอบว่า Windows 10 ใช้ UEFI หรือ Legacy
สามารถตรวจสอบโหมดการบูตได้จาก System Information โดยไม่ต้องติดตั้งโปรแกรมเพิ่มเติม
ตรวจสอบด้วย System Information
- กด Windows + R
- พิมพ์ msinfo32
- กด Enter
- รอให้หน้าต่าง System Information เปิด
- เลือก System Summary
- มองหารายการ BIOS Mode
ค่าที่อาจพบมีดังนี้
- UEFI หมายถึง Windows กำลังบูตด้วยระบบ UEFI
- Legacy หมายถึง Windows กำลังบูตด้วย BIOS แบบเดิม
- ไม่พบข้อมูล อาจเกิดจากเฟิร์มแวร์หรือ Windows ไม่สามารถรายงานสถานะได้
หากแสดง Legacy จะไม่สามารถใช้เมนู UEFI Firmware Settings ผ่าน Windows ได้ตามปกติ ต้องใช้ปุ่มเฉพาะของเครื่องเพื่อเข้า BIOS
เข้า UEFI ไม่ได้ควรแก้อย่างไร
หากเครื่องใช้ UEFI แต่ยังเข้าไม่ได้ ให้ตรวจสอบตามลำดับต่อไปนี้
1. ใช้ Shift และ Restart
วิธีนี้ช่วยเปิด Advanced startup โดยไม่ต้องค้นหาเมนู Recovery และใช้ได้จากหน้าลงชื่อเข้า Windows
2. ใช้ปุ่มเข้า BIOS ตอนเปิดเครื่อง
ปิดเครื่องให้สนิทแล้วเปิดใหม่ จากนั้นกด F2 หรือ Delete ซ้ำ ๆ ทันที หากไม่ได้ผล ให้ทดลอง F1, F10, F12 หรือ Esc
3. ใช้คีย์บอร์ดแบบสาย
คีย์บอร์ดไร้สายบางรุ่นอาจยังไม่เชื่อมต่อในช่วงเริ่มเปิดเครื่อง ทำให้กดปุ่มเข้า UEFI ไม่ได้
4. เปลี่ยนพอร์ต USB
ควรเสียบคีย์บอร์ดเข้ากับพอร์ต USB ด้านหลังเมนบอร์ดโดยตรง หากมีพอร์ต USB 2.0 ให้ทดลองใช้พอร์ตดังกล่าว
5. ปิด Fast Startup
Fast Startup อาจทำให้ขั้นตอนเปิดเครื่องรวดเร็วมากจนกดปุ่มเข้า UEFI ไม่ทัน
วิธีปิด Fast Startup มีดังนี้
- เปิด Control Panel
- เลือก Hardware and Sound
- เข้า Power Options
- เลือก Choose what the power buttons do
- คลิก Change settings that are currently unavailable
- เอาเครื่องหมายถูกออกจาก Turn on fast startup
- คลิก Save changes
- ปิดเครื่องแล้วทดลองใหม่
6. ตรวจสอบพอร์ตเชื่อมต่อจอ
คอมพิวเตอร์ที่มีการ์ดจอแยกอาจแสดงหน้า UEFI ผ่านพอร์ตของการ์ดจอเท่านั้น หากเสียบสายจอผิดพอร์ต อาจเห็นภาพหลัง Windows เปิดแล้ว แต่ไม่เห็นหน้าจอระหว่างบูต
ต้องการเปลี่ยนจาก Legacy เป็น UEFI ทำได้หรือไม่
สามารถเปลี่ยนได้ในคอมพิวเตอร์ที่รองรับ แต่ไม่ควรเข้า BIOS แล้วเปลี่ยน Boot Mode จาก Legacy เป็น UEFI ทันที เพราะ Windows 10 อาจบูตไม่ขึ้น
ก่อนเปลี่ยนโหมดควรตรวจสอบเรื่องต่อไปนี้
- เมนบอร์ดรองรับ UEFI หรือไม่
- ไดรฟ์ระบบใช้ MBR หรือ GPT
- Windows ถูกติดตั้งในโหมดใด
- มีข้อมูลสำรองหรือไม่
- มี Recovery Key ของระบบเข้ารหัสไดรฟ์หรือไม่
- โปรแกรมหรือฮาร์ดแวร์รุ่นเก่ารองรับ UEFI หรือไม่
การเปลี่ยนจาก Legacy เป็น UEFI อาจต้องแปลงไดรฟ์ระบบจาก MBR เป็น GPT และตรวจสอบความพร้อมก่อนดำเนินการ
เข้า UEFI แล้วสามารถตั้งค่าอะไรได้บ้าง
เมนูที่พบจะแตกต่างกันตามผู้ผลิต แต่การตั้งค่าที่พบบ่อยประกอบด้วย
- Boot Order สำหรับกำหนดอุปกรณ์ที่ใช้บูต
- Secure Boot สำหรับตรวจสอบความน่าเชื่อถือของระบบระหว่างเปิดเครื่อง
- TPM สำหรับความสามารถด้านความปลอดภัย
- Virtualization สำหรับเครื่องเสมือนและโปรแกรมจำลองระบบ
- SATA Mode สำหรับกำหนดรูปแบบการทำงานของอุปกรณ์จัดเก็บข้อมูล
- XMP หรือโปรไฟล์หน่วยความจำ
- Fan Control สำหรับควบคุมพัดลม
- Hardware Monitor สำหรับตรวจสอบอุณหภูมิและแรงดันไฟ
- Integrated Graphics สำหรับจัดการการ์ดจอภายใน CPU
- Load Optimized Defaults สำหรับคืนค่ามาตรฐาน
ชื่อเมนูอาจไม่เหมือนกันในคอมพิวเตอร์แต่ละยี่ห้อ แม้จะเป็นการตั้งค่าชนิดเดียวกันก็ตาม
ข้อควรระวังก่อนเปลี่ยนค่า UEFI
ควรถ่ายรูปหรือจดค่าดั้งเดิมก่อนแก้ไข เพื่อให้สามารถเปลี่ยนกลับได้หาก Windows 10 บูตผิดปกติ
ไม่ควรเปลี่ยนค่าต่อไปนี้โดยไม่มีข้อมูลเพียงพอ
- เปลี่ยน SATA Mode ระหว่าง AHCI และ RAID
- เปลี่ยน Boot Mode ระหว่าง Legacy และ UEFI
- ปิด TPM โดยไม่ตรวจสอบระบบเข้ารหัส
- ปิด Secure Boot โดยไม่ทราบผลกระทบ
- ปรับแรงดันไฟ CPU หรือ RAM
- เปลี่ยนค่าการโอเวอร์คล็อก
- อัปเดตเฟิร์มแวร์ขณะที่ไฟฟ้าไม่เสถียร
หากเข้าไปแล้วไม่แน่ใจว่ามีการเปลี่ยนค่าใด ให้เลือก Exit Without Saving เพื่อออกโดยไม่บันทึก
แนวทางของ comsiam คือควรเปลี่ยนค่าทีละรายการ แล้วทดสอบผลหลังบันทึกทุกครั้ง เพื่อให้ย้อนกลับและตรวจหาสาเหตุได้ง่าย
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการเข้า UEFI
เข้า UEFI บน Windows 10 โดยไม่กดปุ่มได้หรือไม่
ได้ โดยเข้า Settings, Update & Security, Recovery และกด Restart now ในส่วน Advanced startup จากนั้นเลือก UEFI Firmware Settings
UEFI Firmware Settings อยู่ตรงไหน
เมนูนี้อยู่ใน Advanced startup ตามเส้นทาง Troubleshoot, Advanced options และ UEFI Firmware Settings
ทำไมเครื่องไม่มี UEFI Firmware Settings
เครื่องอาจใช้ Legacy BIOS, Windows อาจถูกติดตั้งในโหมด Legacy หรือเฟิร์มแวร์ไม่รองรับการเข้าสู่ UEFI ผ่าน Windows
ตรวจสอบ UEFI อย่างไร
กด Windows + R พิมพ์ msinfo32 แล้วดูรายการ BIOS Mode หากแสดง UEFI หมายถึงระบบกำลังบูตด้วย UEFI
เข้า UEFI แล้วข้อมูลจะหายหรือไม่
การเปิดหน้า UEFI เพียงอย่างเดียวไม่ทำให้ข้อมูลหาย แต่การเปลี่ยนโหมดบูต การตั้งค่าไดรฟ์ หรือระบบความปลอดภัยอาจทำให้ Windows บูตไม่ได้
BIOS และ UEFI ใช้ปุ่มเดียวกันหรือไม่
โดยทั่วไปใช้ปุ่มเดียวกันตามที่ผู้ผลิตกำหนด เช่น F2 หรือ Delete แม้ว่าระบบภายในเครื่องจะเป็น UEFI ก็ตาม
ออกจาก UEFI อย่างไร
หากไม่ได้เปลี่ยนค่า ให้เลือก Exit Without Saving หากต้องการบันทึกค่าที่แก้ไข ให้เลือก Save Changes and Exit หลังตรวจสอบความถูกต้องแล้ว
สรุป
วิธีเข้า UEFI บน Windows 10 ที่สะดวกที่สุดคือเปิด Settings ไปที่ Update & Security, Recovery และ Advanced startup จากนั้นเลือก Troubleshoot, Advanced options และ UEFI Firmware Settings เครื่องจะรีสตาร์ตเข้าสู่หน้า UEFI โดยไม่ต้องกดปุ่มตอนเปิดเครื่อง
หากไม่พบเมนู UEFI Firmware Settings ให้ใช้ msinfo32 ตรวจสอบ BIOS Mode เพราะเครื่องอาจทำงานในโหมด Legacy ในกรณีนี้ต้องใช้ปุ่ม F2, Delete หรือปุ่มที่ผู้ผลิตกำหนดแทน
ก่อนเปลี่ยนค่าใน UEFI ควรจดค่าดั้งเดิมและแก้เฉพาะส่วนที่จำเป็น ตามคำแนะนำของ comsiam เพื่อป้องกันปัญหา Windows 10 บูตไม่ขึ้นหลังบันทึกการตั้งค่า